Skip to content

Dear White People op Netflix: niet zwart/wit

Mocht u het nog niet gehoord hebben: nadat 13 Reasons Why voor beroering zorgde met zelfmoord als main theme, pakt een andere Netflix-reeks alweer een heikel thema aan.

2017-04-13-dear-white-peopleIn Dear White People hebben de zwarte studenten op de Winchester-universiteit het gehad met dat overduidelijke, maar ook onderhuids racisme waar ze elke dag mee geconfronteerd worden. Samantha White (ik ben er nog niet uit of haar familienaam een gimmick is of niet) is een jonge sterke vrouw die daarin het voortouw neemt, via haar show op de campusradio.

Samantha heeft het allesbehalve makkelijk, als ze ziet dat een blackface-party (waar blanken zich ‘kostumeren’ in zwarten) zoveel volk lokt én ze een relatie krijgt met een blanke medestudent. De situatie wordt daarna vanuit verschillende standpunten verteld door de mensen rondom haar, die elk hun eigen visie, beweegredenen hebben en een strijd voeren met zichzelf of de wereld rondom hen.

002_dwp_101_unit_01020r-h_2017

Ook Dear White People schuwt weinig controverse, durft waar nodig tegen schenen schoppen en vooral te zeggen waar het op staat. Zwart/wit is het ironisch genoeg zelden. En voor elk argument valt wel iets te zeggen. Het enige wat mij stoort is dat ze er een intelligent sausje over gieten, met hipstertermen en verwijzingen naar oude films, alsof een (anti-)racistische opmerking opeens zoveel beter overkomt. En het verpakken als satire, terwijl het soms op het randje van highschooldrama is.

27-dear-white-people.w710.h473.2xNu, ik word geacht geen mening te hebben over de materie in kwestie: ik ben een blanke man opgegroeid in een boerendorp, waar ik niet hoefde wakker te liggen van vooroordelen die te maken hadden met afkomst, huidskleur of geaardheid. Ik heb geen zwarte vrienden. Meer nog, ik kan het aantal zwarten die ik ken op mijn ene hand tellen. De eerste die ik de hand schudde was een gladde verkoper op de trappen van de Champs Elysées tijdens een schoolreis in het vierde middelbaar, de tweede was Morgan Freeman (I kid you not) in 2005. Aantal mensen met een handicap die ik ken: 0. Aantal mensen met een andere geaardheid: dito. Iemand die ik vijf jaar geleden interviewde en volg via Facebook, kan ik moeilijk onder de categorie vrienden rekenen. Dus ja, je mag mij wel wereldvreemd vinden als het gaat om mensen die met clichés af te rekenen krijgen of zelfs geweld. Gelukkig heb ik altijd een zekere nieuwsgierigheid over mij gehad en probeer ik elke dag, al dan niet via mijn job, mijn leefwereld ruimer te zien dan ze is. En ja, ik weet dat je dat niét vanachter een bureau doet.

356_DWP_105_Unit_01333R-960x640Maar ik moet ook niet onnozel doen: ik kom uit een wereld waarin homo zijn nog altijd een vieze connotatie heeft en we nooit echt schrokken toen iemand iets grofs zei over zwarten. Ik had het geluk om opgekweekt te worden met gezond boerenverstand, zodat ik wist dat ik het nooit te ernstig moest nemen. Maar het feit dat je het als ‘gewoon’ aanvaardt, is eigenlijk ook niet goed. En kunnen we dat nog, zonder als moraalridder bestempeld te worden? Is er ruimte voor politieke oncorrectheid? Dat zou moeten, maar eigenlijk moet die basis overal dezelfde zijn: respect hebben voor een ander zijn afkomst en daar niet meteen een stempel bij bedenken.

In de tweede aflevering, komt deze ironische quote voorbij:

“Ik? Homo? Euhm, ik laat mij geen etiket opkleven?
Dude, dankzij etiketten drinken ze in Florida geen glasreiniger. Geloof me, ga op zoek naar je etiket.”

Hoeveel we ook mogen hopen op wereldvrede en dat racisme ooit verleden tijd is: dat etiketten kleven is volledig menselijk. het is ons instinct, dat catalogeren. We schatten daarmee gevaar in en ‘doelgroepen’ binnen ons leven. Vrienden zijn niet hetzelfde als familie, zelfs als we voor allebei door het vuur zouden gaan. Collega’s of kennissen: hetzelfde. Alles hangt af van de omgeving, opvoeding en ervaring. Het onderscheiden van rassen valt zowel onder nature als nurture, bij dat laatste is de connotatie doorgaans negatiever. Maar laat ik maar meteen benadrukken, dat een onderscheid maken iets natuurlijk is, maar discriminatie op basis daarvan totaal not done.

005837

Blackface is bij ons het beste voorbeeld: Amerikanen zijn ronduit geschokt om te vernemen dat wij Zwarte Piet absoluut willen behouden. Een blanke die zich schildert in een zwarte knecht, dat gaat er bij hen niet in. Niet geheel onterecht: wat wij vandaag aanzien als folklore of zelfs cultureel gemeengoed heeft zijn roots in de tijd dat zwarten nooit meer dan onderdanen waren. Vandaag is dat geëvolueerd: mijn generatie is grootgebracht met het idee dat het zwarten waren, maar dat de zwarte kleur vooral kwam door het roet van de schoorstenen.

Hoef je vandaag minder vage strepen te zetten om dat duidelijk te maken? Wat mij betreft niet. Het verhaal telt, niet zozeer de uitvoering. Zolang dat overeind blijft, is dat waardevol. Het is dat verhaal dat ik straks vertel aan mijn kinderen en waarvan ik hoop dat ze vooral het roetdeel zullen onthouden. Ik wil aan mijn kinderen straks ook duidelijk maken dat er niets mis mee is met homo zijn, dat het graag zien is wat telt. Maar ik weet ook dat ik niet naïef mag zijn, dat het op de speelplaats straks ook wel weer wordt gebruikt als verwijt. Het is misschien naïef om te denken dat wij of zelfs mijn kinderen de laatste generatie zullen zijn die daar een strijd moet voor voeren, voor dat gelijkheidsprincipe, maar als we allemaal beginnen bij onszelf en ons gezin, dan komen we al een eind ver. Mag ik toch hopen.

Screen-Shot-2017-02-09-at-5.40.12-PM-1280x720

Ook heel interessant, is de discussie aan het einde van aflevering vijf, overigens geregisseerd door Moonlight-regisseur Barry Jenkins, dat het probleem van vandaag in één langgerekte knappe scène magistraal weergeeft. De makers hadden de kans om aan het einde van het seizoen de boodschap sterker in de verf te zetten. Misschien was ze dan voorspelbaarder, maar misschien schuilt daar de grootste boodschap in: dat we er ons gemakkelijk vanaf maken en ons weer focussen op rommel, terwijl de echte verandering ligt in jezelf informeren. Onderhuids is Dear White People een sneer naar de millenials in dit Trumptijdperk en de generatie die deze situatie in stand houdt. Op zijn minst stof voor discussie!

One thought on “Dear White People op Netflix: niet zwart/wit Plaats een reactie

  1. curieus!
    ps: als ik met mijn zoon over de toekomst spreek en het over relaties gaat benoem ik dat altijd: met een vrouw of een man.
    ps: ik kan op mijn werk bij personen met een beperking altijd vrijwilligers gebruiken 😉

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s

%d bloggers liken dit: